Chuyển đến nội dung chính

Hùng kê quyền

Bài Hùng Kê Quyền
Lão võ sư Ngô Bông
Thị Phạm võ sư Ngô Lâm


HÙng kê quyền là bài quyền mô phỏng các thế chiến đấu của gà chọi. Gà chọi với chiếc mỏ nhanh nhẹn, linh hoạt luôn hướng thẳng về phía đối phương, sẵn sàng thọc sâu vào điểm hở của đối phương> bên cạnh đó chiếc cựa sắc nhọn là vũ khí ẩn dấu đằng sau, có thể tung những cú đá hậu sắc bén hạ gục đối thủ.
Ba kỳ hội nghị chuyên môn của Liên đoàn võ thuật cổ truyền Việt Nam kéo dài ròng rã hàng chục ngày, quy tụ hàng trăm võ sư và các huấn luyện viên đại diện cho các võ đường và tỉnh thành trong toàn quốc, thể hiện tính chuyên môn hóa, sự khe khắt cao độ khi nghiên cứu, thảo luận, bình chọn, hoàn chỉnh và đi đến thống nhất các bài quyền xứng đáng đại diện cho võ thuật dân tộc, có thể giới thiệu đến bạn bè năm châu. 9 bài quyền được thống nhất đều là những bài danh võ, từng được đưa vào các cuộc thi quốc võ ngày xưa. Hùng kê quyền được chọn ngay từ Hội nghị lần 1 tổ chức năm 1993 (cùng với ba bài khác là Lão hổ thượng sơn, Tứ linh đao và Roi Thái sơn), cho thấy giá trị đặc biệt của bài. Cũng từ hội nghị này lão võ sư Ngô Bông, người tuy không sinh ra trên vùng địa linh nhân kiệt Tây Sơn Bình Định nhưng vẫn được thừa nhận là truyền nhân chính thức của Hùng kê quyền, được giao trách nhiệm truyền dạy, hướng dẫn và phát dương quang đại bài quyền này trong toàn quốc.
Lịch sử
Tương truyền, bài quyền này do Nguyễn Lữ, em trai Nguyễn Huệ sáng tạo để dành cho nghĩa binh rèn tập trong giai đoạn đầu. Bài quyền này, theo thời gian và sự suy vi của triều đại Tây Sơn, đã ít nhiều bị mai một và ít khi được biết đến. Ngay thuở sinh thời của sư trưởng môn phái Sa Long Cương Trương Thanh Đăng, bài này cùng với bài Yến phi quyền do Nguyễn Huệ sáng tạo, vẫn chỉ được dạy riêng trong nội tộc chứ không truyền ra ngoài. Hiện nay, cùng với những bài đã được Liên đoàn võ thuật cổ truyền Việt Nam thống nhất, lựa chọn, bài quyền được phổ biến rộng rãi trong các võ đường Võ cổ truyền Việt Nam.
Đặc điểm
Nguyễn Lữ vốn người mảnh khảnh, yếu hơn các anh mình là Nguyễn Nhạc và Nguyễn Huệ. Tính ông hiền hòa, ưa thanh tịnh, thích giao du với các nhà sư Ấn Độ và Trung Quốc, thích học văn hơn học võ. Tuy nhiên, với tư cách một trong những võ tướng đầu lĩnh của Tây sơn khởi nghĩa, ông cũng đã học thập bát ban võ nghệ và chuyên về môn miên quyền, nhu quyền. Ông nhận thấy võ thuật Thiếu Lâm phần nhiều thiên về dương cương, có những điểm không phù hợp với thể chất người Việt Nam. Để học thông môn phái Thiếu Lâm phải mất hàng chục năm, trong khi yêu cầu cấp bách của nghĩa quân là tinh thông võ nghệ càng nhanh càng tốt. Nguyễn Lữ cũng say mê nghệ thuật chọi gà. Trong một dịp tết, ông quan sát đôi gà chọi: một con to lớn kềnh càng, dũng mãnh, mặt đỏ gay, các đòn nặng nề sát thủ và một con nhỏ bé mà linh hoạt. Nhưng con gà to lớn kia đã liên tục phải cúp đuôi bỏ chạy trước sức tấn công bền bỉ, liên tiếp, nhanh như chớp của con gà nhỏ. Từ đó ông nghiệm ra nguyên lý của nước mà con gà nhỏ đã áp dụng theo bản năng: miên viễn, bền bỉ, nhẹ nhàng nhưng dữ dội, có thể chọc phá bất cứ một sơ hở nhỏ nào. Ông đã sáng tạo ra bài Hùng kê quyền vừa phù hợp với sở học của bản thân, vừa phù hợp với thể chất người Việt nói chung, vừa thích ứng với nhu cầu cấp thiết của nghĩa quân Tây Sơn giai đoạn đó. Đặc tính của nước được áp dụng trong bài bằng những yếu lĩnh, nhằm đến mục tiêu: yếu có thể đánh mạnh, thấp có thể đánh cao, nhỏ có thể đánh lớn, ít có thể đánh nhiều, gần có thể đánh xa.
Như những động tác dũng mãnh của con gà chọi nhỏ bé mà nhanh nhạy trước đối thủ, bài Hùng kê quyền sử dụng ngón tay trỏ để đâm (nhất dương chỉ) mô phỏng hình mỏ gà, và các ngón còn lại co vào như chiếc cựa gàThủ pháp độc đáo như vậy lại nhằm vào những mục tiêu hiểm của đối thủ, như các huyệt đạo, ngực, hầu v.v. Bộ pháp của bài hết sức linh hoạt, thần tốc, xoay chuyển một cách biến ảo đã hỗ trợ cho việc thi triển thủ pháp một cách kiến hiệu, khiến đối thủ luôn phải hứng chịu những đòn thế có tính sát thương cực cao.
Võ sư Ngô Bông, trên Bình Định nguyệt san, đã nói về những điểm tinh túy của bài Hùng kê quyền:Các đòn đánh của bài quyền Hùng Kê cực kỳ chuẩn xác và biến ảo. Cái thần thái của bài quyền là sử dụng sức mạnh của thủy (nước) để đánh đối phương. Mà... nước mà chảy là mạnh lắm và không thể nào tránh né cho khỏi. Các đòn đánh của bài quyền Hùng Kê cũng vậy. Nó đánh vây tứ bề, dùng ba đến bốn mũi giáp công chỉ nhằm đánh vào một điểm, đánh từ dưới thấp lên cao, từ trên cao phủ đầu xuống thấp.
Vì uy lực của bài quyền này, hiện nay bài thường chỉ được truyền dạy cho môn đồ đã có trình độ nhất định, chẳng hạn như cấp huấn luyện viên.
Lời thiệu:
Đặc điểm của các bài quyền hay binh khí trong võ thuật cổ truyền Việt Nam là lời thiệu luôn được viết bằng thơ cho dễ nhớ, dễ thuộc, thể hiện chất văn trong võ đạo. Hùng kê quyền cũng không phải là ngoại lệ, thiệu của bài là một bài thơ thể thất ngôn bát cú:
Nguyên văn:
Lưỡng kê giao thủ thủy tranh hùng
Song túc tề phi trảo thượng xung
Trấn ải kim thương như Bạch Hổ
Thủ quan ngân kiếm tựa Thanh Long
Xuyên cung độc triểu tăng ư trác
Hồi thủ đơn câu thọ tứ hùng
Thiểu, tẩu, vượt, trầm thiên sở tứ
Nhu, cương, cường, nhược tận kỳ trung.
Dịch nghĩa:
Hai con gà chọi nhau để tranh hùng
Hai chân cùng bay, móng chân đâm hất lên
Trấn biên ải, cây thương vàng như cọp trắng
Giữ cửa quan, lưỡi kiếm bạc tựa rồng xanh
Mũi tên độc đâm vào hầu được cất giấu từ mỏ gà (mổ thóc)
Quay đầu móc đâm vào ngực kẻ địch
Chạy, nhảy lên, luồn, hụp xuống là thế trời cho
Mềm, cứng, mạnh, yếu, tất cả đều trong bài quyền này.
Dịch thơ (Việt Hà):
Hai gà đối chọi quyết tranh hùng
Đôi chân cùng bay móng hất tung
Trấn ải, thương vàng như cọp trắng
Giữ quan, kiếm bạc tựa thanh long
Tên độc lút hầu ngầm nơi mỏ
Ngoái đầu đâm ngực địch đến cùng
Chạy, nhảy, luồn, hụp xoay tứ phía
Mềm, cứng, yếu, mạnh ngầm ở trong

Bài đăng phổ biến từ blog này

Chiêu sinh võ thuật cổ truyền

Trung tâm huấn luyện võ thuật - Câu lạc bộ Võ thuật cổ Truyền KTXDHQG TPHCM chiêu sinh thường xuyên các khóa học, từ thứ 2 đến thứ 6 hàng tuần: Cơ sở tại Quận Thủ Đức: Kí túc xá Đại học Quốc gia TPHCM Chiêu sinh Võ Thuật cổ truyền Mr Đạt: 0969.856.512  Câu lạc bộ Võ thuật cổ Truyền KTXDHQG TPHCM  luôn phân loại học viên chính xác để có chương trình tập luyện phù hợp cũng như phát triển từng cá nhân trong võ đường. Học võ thuật không những đem lại cho chúng ta sức khỏe, khả năng tự vệ mà còn rèn luyện cho chúng ta ý chí, bản lĩnh, tính kiên trì, nhẫn nại, tinh thần võ sỹ đạo... "  Khỏe để xây dựng và bảo vệ tổ quốc  ". Trong nhiều năm qua, bằng những nỗ lực không ngừng, c âu lạc bộ Võ thuật cổ Truyền KTXDHQG TPHCM   đã trở thành Võ đường lớn mạnh - Được Bộ văn hóa thể thao và du lịch cho phép tổ chức kỳ thi phong đai, đẳng cho các HLV, Trợ giáo HLV và các võ sinh; Để đáp ứng nhu cầu rèn luyện sức khỏe của tầng lớp thanh thiếu niên và những người yêu thích

Kim Ngưu Quyền

Tây Sơn – Bình Định, Việt Nam là một địa danh lịch sử, văn hóa và võ thuật, đây cũng chính là nơi phát tích của nhà Tây Sơn mà lịch sử đã ghi lại những chiến công hiển hách của Hoàng đế Quang Trung với một đội quân tinh nhuệ, nhờ được luyện tập nhuần nhuyễn võ thuật. Vì vậy, không phải ngẫu nhiên mà uy danh Võ Tây Sơn – Bình Định được nhiều người trong nước và nước ngoài ngưỡng mộ. Hiện nay, Liên đoàn Võ thuật cổ truyền Việt Nam thống kê có hằng trăm võ phái, chi phái Võ cổ truyền đang phát triển trong nước, nếu không kể các võ phái có nguồn gốc hoặc ảnh hưởng từ Chùa Thiếu Lâm, thì hầu hết có nguồn gốc từ Tây Sơn – Bình Định. Theo các sách viết về Võ cổ truyền Việt Nam có nhiều môn phái, dòng phái võ nhưng thường nghe nói đến là tiêu biểu miền Bắc có môn phái Nhất Nam, miền Trung có môn phái Tây Sơn – Bình Định và miền Nam có môn phái Võ lâm Tân Khánh – Bà Trà. Theo thời gian phát triển đã dần đưa các môn võ lan tỏa đi khắp nơi, kể cả vượt ra ngoài biên giới nước

Cuộc thi Người đẹp quốc tế Võ cổ truyền Việt Nam 2012

Khai mạc Liên hoan Quốc tế võ cổ truyền Việt Nam - Bình Định 2012 Tối qua (1-8), Liên hoan Quốc tế võ cổ truyền Việt Nam - Bình Định 2012 khai mạc tại Sân vận động Quy Nhơn, với sự tham gia của 53 đoàn đến từ 25 quốc gia và vùng lãnh thổ, cùng 40 đoàn trong nước với khoảng 1.300 võ sư, võ sinh... Trong ba ngày (từ 1 đến 3-8), Liên hoan có những hoạt động chính: bình chọn Người đẹp quốc tế võ cổ truyền Việt Nam; lễ hội đường phố võ cổ truyền Việt Nam; hoạt động biểu diễn, giao lưu võ thuật với các võ đường; hội thảo  Nâng tầm võ Việt ... Cô gái Quy Nhơn Trương Thị Minh Hiền (18 tuổi, vừa tốt nghiệp THPT) cho rằng: “Thí sinh không nhất thiết phải biểu diễn những bài quyền phức tạp, mà quan trọng là thần thái thể hiện khi biểu diễn các bài quyền đó. Động tác phải chuẩn, nhanh, mạnh kết hợp với ánh mắt có hồn...”. Đến nay, 16 nữ võ sinh lọt vào vòng bán kết. Do yêu cầu khắt khe của cuộc thi (vừa phải đẹp, vừa có võ công thâm hậu) nên thí sinh không dễ vượt qua các cửa ải.